Vertigo

Vestibüler Sistem

• Dengenin korunması ve yaralanmaların önlenmesi
• Gözün konumunun korunması ve bakılan nesnenin görüntüsünün mümkün olan en yüksek çözünürlükle elde edilmesi.

Denge bozuklukları vestibüler sistemden kaynaklanan sorunlar yüzünden ortaya çıkar. Bu sorunlar iç kulaktan, beyindeki denge merkezlerinin zarar görmesinden, gözdeki bir problemden ya da kaslardaki bir sorundan ortaya çıkmış olabilir. Bu sorunların tanısının konması esnasında hastayı genellikle zor bir tetkik süreci bekler. Çünkü bozukluğun vestibüler sistemin hangi organından kaynaklı olduğunu belirlemek her zaman kolay olmaz.

Vestibüler sistemin bozukluğunda ortaya çıkan yakınmalar;

Vertigo; kısaca hareket yanılsaması veya halüsinasyonu olarak tarif edilir. Dizziness; olarak tanımlanan kavram ise kişinin ayağının altından yerin kayması, dengesizlik hissi gibi duyumlara sebep olup çoğunlukla beyin hastalıklarına, hormonal hastalıklara, boyun hastalıkları gibi nedenlere bağlı olarak gelişir.

Vestibüler Muayene

Vestibüler sistemin incelenmesi için çeşitli testler mevcuttur.

Romberg Testi

Hasta gözleri kapalı, elleri ve ayakları birleşik biçimde ayakta durur. Düşme olması pozitif Romberg demektir.

Unterberger Testi

Hasta ellerini ileriye doğru uzatır ve olduğu yerde adımlarını sayması istenir. Akut periferik patolojinin olduğu tarafa doğru yönlenir.

Babinski–Weil Testi

Hastadan düz bir çizgi üzerinde gözleri açık ve kapalı yürümesi istenir. Periferik vestibüler bozukluklarda, hasta patolojik tarafa doğru sapar. Geri döndürüldüğünde tekrar sapıp ilk pozisyonundaki konumuna gelir.

Nistagmus

Nistagmus denge bozuklukları ile ilgili tek bulgu olup, gözlerin istemsiz hızlı hareketidir. Yavaş ve hızlı olmak üzere iki evresi vardır. Yavaş evre vestibüler sistemden, hızlı evre ise beyinden kaynaklanır.

Yavaş Evre:

Orta hattan ayrılıp perifere doğru yavaş hareket. Nistagmusu meydana getiren nedenle ilgili. Tanıda önemli.

Hızlı Evre:

Yeniden eski yerine dönüş hareketi. Mezensefalonun düzeltme hareketidir. Gözün hızlı yönü genelde daha çabuk farkedildiği için nistagmusun yönü hızlı faz yönündedir.

Vestibüler Rehabilitasyon

Uzun yıllardır yapılan araştırmalar göstermiştir ki kronik denge problemi olan hastalarda en önemli ve etkili tedavi yaklaşımları vestibüler rehabilitasyon tedavileridir.

Vestibülo-okuler cevapların iyileşmesi, dinamik uyarılara karşı gösterilen nöronal cevapta uzun vadeli değişiklikler ortaya çıkartır. Vestibüler uyumu başlatan yanlış sinyali beyin, vestibüler cevapların kazanımını arttırarak düzeltmeye çalışır.

Vestibüler Rehabilitasyonun mekanizmaları kompansasyona dayanır. Kompansasyon mekanizmaları;

• Vestibüler Nükleustaki Tonik Aktivitenin Dengelenmesi (Spontan İyileşme)
• VOR kazancının iyileşmesi
• Devralma/Yerine Koyma